مجله واردات و صادرات

پشت پرده محبوبیت چین در خلیج فارس

۱۴۰۳/۳/۹

احیای روابط دیپلماتیک ایران و عربستان که با میانجیگری چین حاصل شد، نقش پکن در خاورمیانه و میان پادشاهی‌های خلیج فارس را برجسته‌تر کرد. گزاره‌ای که موجب شده تا تردیدها در باب نفوذ آمریکا در خاورمیانه افزایش یابد.

به گزارش اقتصادنیوز، در گذشته به خصوص در دو سال اخیر، شاهد توسعه روابط چین با عربستان سعودی و شورای همکاری خلیج فارس بودیم. اواخر سال ۲۰۲۲، سعودی ها برای میانجی‌گری جهت احیای روابطشان با ایران دست به دامان چین شدند؛ این موضع گیری اگرچه مورد استقبال قرار گرفت اما سوال های بسیاری را برای دانشمندان و تحلیلگران غربی درباب این هم‌آوایی ایجاد کرد. سوال این است، چین چه چیزی می‌تواند در اختیارعربستان سعودی قرار دهد؟ این سوالی است که اغلب دانشگاهیان آمریکایی فعال در حوزه مطالعات خاورمیانه مطرح می‌کنند. نکته جالب این است که محققان آمریکایی با طرح این سوال نشان می‌دهند که از توسعه سریع روابط چین و عربستان، یا شتاب پشت روابط این دو کشور و تمایل بازیگران حاشیه خلیج فارس برای نزدیکی به چین درک درستی ندارند.

«چاینا یو اس فوکوس» با انتشار یادداشتی مدعی شد: گروهی از تحلیلگران بر این باورند که از آنجایی که ایالات متحده از نظر نظامی به‌عنوان قدرتمندترین کشور جهان باقی مانده، این توان را دارد تا نظم منطقه و جهان را تغییر دهد. آنها تصور می‌کنند که ایالات متحده تنها کشوری است که منطقه در مورد مسائل امنیتی و دیگر مسائل به آن روی خواهند آورد. سیاست قدرت می‌تواند به جهاتی در همه جا وجود داشته باشد، اما ذهنیت قدرت به خودی خود پنهان است. روابط چین و عربستان سعودی جامع و چندوجهی است و بنابراین امتیازهایی زیادی وجود دارد که چین می‌تواند در اختیار عربستان سعودی و کشورهای شورای همکاری خلیج فارس قرار دهد، اما در این میان سه مولفه برجسته‌تر است. نخست: چین کمک‌های بیشتری را برای امنیت منطقه‌ای ارائه کرده و خواهد کرد. برای سال‌ها، عربستان سعودی و شورای همکاری خلیج فارس برای حفاظت از امنیت خود به ایالات متحده متکی بودند. اما امروز ثابت شده که این اتکا یک توهم است. عربستان سعودی سال ۲۰۱۹ زمانی که تاسیسات نفتی.اش هدف حملات انصار الله قرار گرفت، از واشنگتن ناامید شد.

چین هرگز ادعا نمی‌کند که به شکلی یک‌جانبه می‌تواند تامین کننده امنیت باشد زیرا این بازیگر به ایجاد نوعی امنیت مشترک، جامع و پایدار اعتقاد دارد. به عبارت دیگر، به باور این کشور امنیت واقعی تنها از طریق تلاش‌های مشترک کشورهای همسایه که با نقش مشخص بازیگران خارجی تقویت می‌شود، حاصل می‌گردد. این در حالی است که بازیگران خارجی نمی‌توانند در باب مسائل امنیتی تصمیم بگیرند و از همین رو به باور گروهی از ناظران آنها باید برای آشتی و صلح گام‌هایی جدی بردارند. به این ترتیب، چین به امنیت منطقه‌ای کمک کرده و خواهد کرد. میانجی‌گری چین برای آشتی بین عربستان سعودی و ایران، از طریق تنش‌زدایی، توافقی پرسود برای منطقه بود. عربستان، همراه با کشورهای شورای همکاری خلیج فارس، چشم‌اندازهای امنیتی امیدوارکننده‌ای را ترسیم کردند زیرا ده‌ها هزار نفر از تجار سراسر جهان، از جمله چین، پس از مصالحه عربستان و ایران در مارس ۲۰۲۳، از منطقه برای فرصت‌های تجاری بازدید کردند. آنها موج بزرگی از اعتماد را به همراه آوردند. این مقوله در چشم‌انداز توسعه اقتصادی منطقه ای ۲۰۳۰ عربستان بسیار برجسته شد.

اهمیت میانجی‌گری چین برای احیای روابط عربستان و ایران در این واقعیت نهفته است که این مصالحه زمینه‌ساز امنیت در منطقه شد. ایالات متحده تلاش کرده قدرت ایران را مهار کند اما نتوانست. دلیل این شکست اساساً در این است که ایران ملتی با جمعیت عظیم، منابع فراوان و تمدن غنی است و قدرتش قابل مهار نیست. علاوه بر این، چین سابقه استعمار ندارد. از همین رو می‌تواند روابط متعادل و دوستانه‌ای با کشورهای شورای همکاری خلیج فارس و ایران برقرار کند. در همین راستا چین بر اساس مفهوم جدید امنیتی خود، این توان را دارد نه به عنوان بازیگر منطقه بلکه به عنوان قدرت فرامنطقه‌ای زمینه‌ساز مصالحه شود. دوم، چین با ایجاد رفاه به عربستان سعودی و منطقه کمک کرده و خواهد کرد. این کشور در حال حاضر به دومین اقتصاد بزرگ جهان تبدیل شده و ۳۰ درصد از رشد اقتصادی جهانی در دهه گذشته را از آن خود کرده است. چین همچنین بزرگترین واردکننده نفت در دهه گذشته بوده و برای سال‌های زیادی در آینده نیز بزرگترین واردکننده نفت خواهد ماند. در سال ۲۰۲۳ چین حدود ۵۶۴ میلیون تن نفت وارد کرد که نیمی از آن از خاورمیانه بود.

چنین مولفه‌هایی نشان می‌دهد که چین، به‌عنوان یکی از بزرگترین قدرت‌ها، یا حداقل واردکننده عمده نفت از عربستان سعودی و سایر کشورهای شورای همکاری خلیج فارس باقی خواهد ماند. این بدان معناست که این کشور منبع مهمی برای ثروت و رشد اقتصادی عربستان سعودی در آینده خواهد بود. علاوه بر این، چین به‌واسطه توانایی‌ بالایش در بسیاری از زمینه‌ها، شریکی مهم برای عربستان سعودی در دستیابی به اهداف تعریف شده‌اش در چشم‌انداز ۲۰۳۰ عربستان خواهد بود؛ سندی که هدفش تنوع بخشیدن به ساختار اقتصادی و ساخت شهرهای آینده‌نگر است. برای عربستان سعودی و سایر کشورهای شورای همکاری خلیج فارس، اهمیت چین بیش از همه به‌واسطه سهم بالقوه این کشور در رونق اقتصادی منطقه و ثبات اجتماعی است. سوم، چین به حاکمیت و تمامیت ارضی کشورهای منطقه احترام گذاشته و می‌گذارد. برای مدت طولانی، چین اصل احترام متقابل بین تمدن‌ها را با نشان دادن پایبندی‌اش به اصل عدم مداخله، به ویژه احترام به حقوق کشورها برای انتخاب سیستم‌های سیاسی و مسیرهای توسعه، حفظ کرده است؛ رویکردی که با رویکرد غرب بالاخص آمریکا مغایر است.

* استفاده ار مطلب با ذکر نام منبع و مولف مجاز است

صدور ۱۲۸ میلیون دلار خدمات فنی و مهندسی به عراق

رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی مشترک ایران و عراق گفت: بعد از چین، دومین مقصد صادرات ایران به کشور عراق است. در ۶ ماه امسال ۱۲۸ میلیون دلار خدمات فنی و مهندسی به عراق صادر شده است که رقم مناسبی نیست.

پشت پرده واردات لوازم آرایشی و کالا‌های غیرضروری

در شرایطی که تولیدکنندگان داخلی برای تأمین مواد اولیه و ماشین‌آلات ضروری به شدت با کمبود ارز مواجهند، آمار تکان‌دهنده‌ای از واردات کالا‌های غیرضروری و بی‌ارزش به چشم می‌خورد.

سهم ناچیز ایران از بازار پاکستان و پتانسیل‌های گسترش همکاری‌ها

رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران گفت: سهم ایران از بازار پاکستان سالیانه فقط سه میلیارد دلار است؛ شکافی که به روشنی نشان می‌دهد پتانسیل‌های گسترش همکاری‌های اقتصادی بین دو کشور وجود دارد.

ارز حاصل از صادرات در دست تاجران بی‌نام و نشان

در حالی‌که کشور برای حفظ تراز ارزی و حمایت از تولید ملی به صادرات متکی است، حضور تاجران بی‌نام و نشان و کارت‌های بازرگانی یک‌بار مصرف به معضلی جدی در تجارت ایران تبدیل شده است. این افراد با سوءاستفاده از اختلاف نرخ ارز جای صادرکنندگان واقعی را گرفته‌اند و ارز حاصل از صادرات را به کشور برنگردانده‌اند.

تحلیل مقاله «نقشه آمریکا برای رمزارز ایرانی‌ها»

ایالات متحده به دنبال بهره‌برداری و استفاده از فناوری‌های رمزنگاری ایران برای اهداف خود است تا بتواند فعالیت‌های کشورمان را از منظر اطلاعاتی رصد کرده و به نوعی کنترل و محدود کند. این رویکرد آمریکا بخشی از یک نقشه جامع‌تر برای مقابله با مقاومت و پایداری ایران در برابر فشارهای خارجی و تحریم‌ها به شمار می‌رود.

صادرات فناوری اطلاعات و ارتباطات با فقدان مطالعه بازار مواجه است

معاون ارتقای کسب‌وکارهای بین‌المللی مرکز توسعه تجارت گفت: این سازمان برنامه‌ای برای حمایت از صادرات محصول نهایی تعریف کرده است. در موضوع صادرات فناوری اطلاعات، با فقدان مطالعه بازار مواجهیم. در حالی که مسیر نجات تجارت تدوین نقشه راهی برای مطالعه بازارهایی است که اجناس ما دارای مزیت رقابتی هستند.

تراز تجاری ایران با توافقنامه اوراسیا ۱۸ درصد افزایش یافت

توافقنامه تجارت آزاد با اتحادیه اوراسیا که براساس آن ۸۷ درصد کالاها با تعرفه صفر صادر می‌شود، فرصت مناسبی برای توسعه و افزایش تراز تجاری کشور شد و به واسطه آن امسال تراز تجاری ایران تاکنون نسبت به پارسال، ۱۸ درصد افزایش یافته ‌است.

چرا تعادل بازار ارز برهم خورد؟

عضو اتاق بازرگانی ایران با بیان اینکه نوسانات اخیر بازار ارز ریشه در عوامل هم‌زمان ساختاری و سیاستی دارد، گفت: تأخیر در بازگشت ارز نفتی، شکاف نرخ ارز رسمی و آزاد و محدودیت‌های جدید صادراتی با کارت‌های بازرگانی یک‌بارمصرف، تعادل بازار ارز را برهم زده است.

 

×

 جدیدترین‌ها

Overlay GIF