صادرات فناوری اطلاعات و ارتباطات با فقدان مطالعه بازار مواجه است

معاون ارتقای کسب‌وکارهای بین‌المللی مرکز توسعه تجارت، با بیان اینکه توسعه صادرات فناوری اطلاعات و ارتباطات نیازمند مطالعه بازار است، گفت: این سازمان برنامه‌ای برای حمایت از صادرات محصول نهایی تعریف کرده است. متأسفانه در موضوع صادرات فناوری اطلاعات در داخل، با فقدان مطالعه بازار مواجهیم. در حالی که مسیر نجات تجارت تدوین نقشه راهی برای مطالعه بازارهایی است که اجناس ما دارای مزیت رقابتی هستند.

به گزارش ایرنا از اتاق بازرگانی، امیر روشن در همایش صادرات فناوری اطلاعات و ارتباطات که به همت فدراسیون فناوری اطلاعات و ارتباطات و همراهی اتاق ایران، برگزار شد، ادامه داد: صادرات ما در حوزه خدمات با محدودیت‌های معمول صادرات کالا از جمله رفع تعهد ارزی و غیره مواجه نیست. اما تعدد مراجع تصمیم‌گیری در حوزه تجارت، تصمیم‌گیری از سوی افرادی که صاحب تجربه نیستند این حوزه را تحت تأثیر قرار داده است.

روشن با اشاره به ایرادات حکمرانی در حوزه تجارت، اظهار کرد: ۶۰ درصد صادرات چین را شرکت‌های کوچک و متوسط انجام می‌دهند. ۹۰ درصد اشتغال‌زایی چین و ۸۰ درصد تولید ناخالص داخلی این کشور در دست شرکت‌های کوچک و متوسط است. این در حالی است که در ایران در سال گذشته از مجموع ۵۷.۸ میلیارد دلار صادرات غیرنفتی، صادرات واقعی شرکت‌های کوچک و متوسط حدود ۱۰ میلیارد دلار بوده است که به معنای دیگر صادراتی نداشته‌ایم. شرکت‌های کوچک و متوسط باید تولید صادرات محور داشته باشند در این صورت حتماً کیفیت ارتقا خواهد یافت. به همین دلیل در حال توسعه شبکه مدیریت صادرات (EMC) در سطح این شرکت‌ها هستیم. این قول را می‌دهیم که از طریق شبکه رایزن‌ها و مراکز تجاری بتوانیم بازاریابی برای شما ایجاد کنیم مشروط بر اینکه شما هم توانمندی‌ها و ظرفیت‌های خود را به ما اعلام کنید.

در ادامه این نشست، پیام باقری نایب‌رئیس اتاق ایران نیز در این باره گفت: باید نقشه راهی با مشارکت همه ذی‌نفعان زیست‌بوم فناوری تدوین شود تا بتوانیم بین عرضه و تقاضا همرسانی ایجاد کرده و محصولات ICT را در زنجیره ارزش جهانی قرار دهیم. روندی که در دهه‌های گذشته شاهد هستیم نشان می‌دهد تمرکز سیاست‌گذاری‌های کشور در صادرات غیرنفتی معطوف به صادرات مواد خام بوده که ارزش‌افزوده پایین‌تری دارند. به همین دلیل کالاهای وارداتی ما تا چهار برابر ارزش‌افزوده بیشتری نسبت به کالاهای صادراتی‌مان دارند. این روند نمی‌تواند به توسعه پایدار اقتصادی منجر شود.

وی افزود: کسب‌وکارهای حوزه ICT با نیاز به سرمایه‌گذاری‌های کمتر و بازدهی بالاتر فعال شده و رشد قابل ملاحظه دارند. همچنین در روند توسعه دنیا قرار گرفته و به سرعت می‌توانند جایگزین مطمئنی در صادرات غیرنفتی کشور برای مواد خام باشند. به علاوه این حوزه مقیاس‌پذیرتر است و با سهولت بیشتری می‌توان آن را بومی‌سازی کرد و انعطاف‌پذیری بالایی نسبت به نوسان‌های معمول اقتصادی دارد. همچنین بستر بسیار مناسبی برای استفاده از ظرفیت جوانان تحصیل‌کرده است.

باقری با تاکید بر اینکه تکیه بر حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات از شاخص‌های مقاوم‌ساز اقتصاد است، اظهار کرد: برای اینکه بازیگر اصلی این حوزه در منطقه باشیم باید دیپلماسی اقتصادی را فعال کرده و شناخت خوبی از ظرفیت‌های پیرامونی داشته باشیم. همچنین باید ظرفیت‌های بنگاه‌های کوچک و متوسط را در قالب کنسرسیوم‌ها یا EMCها تجمیع کنیم تا فعالیت آن‌ها به صادرات محصول منجر شود.

وی تاکید کرد: در نهایت باید هدف‌گذاری این باشد که محصولات ICT در ردیف زنجیره ارزش بین‌المللی قرار بگیرند. لذا برای تحقق این اهداف نیازمند نقشه راه هستیم. ترسیم این نقشه راه ماموریتی است که فدراسیون فناوری اطلاعات و ارتباطات، کمیسیون فناوری اطلاعات و ارتباطات اتاق ایران، سازمان توسعه تجارت و همه بازیگران کلیدی این حوزه باید در آن نقش داشته باشند تا بتوانیم بین عرضه و تقاضا همرسانی ایجاد کنیم و بتوانیم در زنجیره ارزش جهانی قرار بگیریم.

صمد حسن زاده رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران نیز در این همایش گفت: در شرایطی که اقتصاد کشور عزیزمان با فشارهای بیرونی و محدودیت‌های ناشی از تحریم مواجه است، تکیه بر منابع خام و صادرات سنتی، پاسخگوی اقتصاد کشورمان نیست. صادرات فناوری اطلاعات و ارتباطات، یک ضرورت راهبردی برای عبور از تنگناهای اقتصادی و ورود به اقتصاد دانش‌بنیان است.

وی برخورداری ایران از نیروهای جوان با استعداد، باانگیزه و خلاق؛ متخصصان برجسته در عرصه فناوری اطلاعات و شرکت‌های دانش‌بنیان و نوآفرین با ظرفیت‌های صادراتی، و همچنین هزینه تولید پایین‌تر نسبت به کشورهای منطقه، به عنوان مزیت‌ها و فرصت‌های قابل توجه برای حضور در بازارهای جهانی نام برد و افزود: بر این باوریم که اگر در زمینه صادرات محصولات و خدمات حوزه‌های مختلف از جمله حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات، به درستی برنامه‌ریزی نماییم، می‌توانیم به درآمدهای پایدار ارزی دست یابیم.

او با بیان اینکه «این تصور که فقط کشورهای پیشرفته تنها بازیگرانِ عرصه صادرات ICT هستند، در واقع یک برداشت اشتباه از دامنه تاثیرگذاری سایر کشورها در این صنعت است.»، خاطرنشان کرد: واقعیت این است که با توجه به نیاز کشورهای منطقه به خدمات نرم‌افزاری و هوش مصنوعی، ما می‌توانیم شریک فناوری این کشورها باشیم. اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران تمام تلاش خود را برای تسهیل ورود فعالین صنعت ICT به بازارهای بین‌المللی انجام می‌دهد، چون اعتقاد داریم که دنیای آینده، دنیای فناوری و هوش مصنوعی است.

حسن زاده ضمن دعوت از همه فعالان صنعت ICT برای حضور در اتاق ایران و نقش‌آفرینی منسجم‌تر و تاثیرگذارتر، خاطر نشان کرد: یقین داریم چالش‌های مسیر صادرات ICT، با اراده ملی، برنامه‌ریزی دقیق و همکاری بخش دولتی و خصوصی، قابل مدیریت است و در این راستا نیازمند تدوین بسته‌های حمایتی هوشمند برای صادرات دیجیتال، حضور فعال‌تر در نمایشگاه‌های بین‌المللی و تقویت دیپلماسی فناوری کشورمان هستیم.

* استفاده از مطلب با ذکر نام منبع و مولف مجاز است