سهم دلار از ذخایر ارزی جهان کمتر از نصف شد

روزنامه آمریکایی واشنگتن تایمز با هشدار نسبت به تبعات سیاست تحریم آمریکا بر جایگاه دلار در اقتصاد جهانی نوشت: سهم دلار از ذخایر جهانی ارز از ۷۳ درصد در سال ۲۰۰۱ به ۴۷ درصد در سال ۲۰۲۲ رسیده است.

به گزارش خبرگزاری تسنیم به نقل از واشنگتن تایمز، جانت یلن وزیر خزانه‌داری آمریکا اخیراً هشدار داده دور شدن کشورها از دلار یک امر طبیعی است و انتظار می‌رود ارزش دلار همچنان به عنوان یک سرمایه ذخیره‌ در جهان رو به کاهش باشد. اما در واقع این سیاست‌های دولت بایدن است که کشورها را روز به روز از دلار آمریکا دورتر کرده است.

بیش از یک سال است تحریم‌های بی‌سابقه آمریکا علیه روسیه به تلافی آغاز جنگ با اوکراین، کشورهای دوست آمریکا از برزیل گرفته تا عربستان را از دلار دور کرده و به سمت ائتلاف بریکس سوق داده است. بریکس ائتلافی متشکل از کشورهای ضد دلار به رهبری چین است. در شرایطی که مسدود کردن بی‌سابقه سرمایه‌های بانک مرکزی روسیه توسط دولت بایدن موقعیت دلار را به عنوان ارز ذخیره دنیا به خطر انداخته، استفاده از سیاست اقتصادی آمریکا به عنوان یک سلاح علیه متحدانش می‌تواند پیامدهای جدی به دنبال داشته باشد.

اول از همه، همه چیز به نفع رقیب اصلی آمریکا در دنیا یعنی چین است. چین همین حالا هم برای تشویق کشورها به دور شدن از دلار و وارد شدن به گروه ائتلاف ضد دلار بریکس، میلیاردها هزینه کرده است. ائتلاف بریکس به رهبری چین یک پنجم تجارت دنیا، یک چهارم تولید ناخالص داخلی دنیا و حدود نیمی از جمعیت دنیا را در اختیار دارد و سیاست‌های آمریکا روز به روز بر جمعیت این ائتلاف افزوده است. این سیاست چین باعث شده سهم دلار در تجارت جهانی کاهش یابد. امروز تنها ۴۰ درصد از تجارت دنیا با دلار آمریکا انجام می‌شود یعنی پایین‌تر از ۵۲ درصد یک دهه گذشته.

لازم به ذکر است که آمریکا ۲۶ درصد از تولید ناخالص داخلی دنیا را در اختیار دارد. این یعنی باید از دلار در ۲۶ درصد از تجارت دنیا استفاده شود. بنابراین موقعیت دلار به عنوان یک ارز ذخیره طی کمتر از یک دهه گذشته نصف شده است.

تحقیقات دیگری توسط استفان ین، تحلیلگر ارزی نشان می‌دهد سهم دلار از ذخایر جهانی از ۷۳ درصد در ۲۰۰۱ تا تنها ۵۵ درصد در ۲۰۲۱ کاهش یافته است. این رقم پس از آن ۸ واحد پایین آمده و تنها طی یک سال به ۴۷ درصد رسیده است.

تحلیلگران توقیف دلارهای بانک مرکزی روسیه توسط دولت بایدن را عامل این سقوط می‌دانند چون باعث شده کشورهای دیگر متقاعد شوند واشنگتن هرگاه که سیاست‌های شما را قبول نداشته باشد از دلار به عنوان سلاح استفاده می‌کند. برای مثال رئیس جمهور اندونزی که یکی از متحدان دیرینه آمریکاست در ماه مارس با اشاره به تحریم‌های روسیه اعلام کرد کشورها باید از دلار آمریکا دور شوند. اگر واشنگتن تصمیم بگیرد از دلار برای مجازات کشورهای توسعه‌یافته به دلایل مختلف استفاده کند، کشورهای بیشتری استفاده از دلار را به عنوان یک ارز ذخیره، مخاطره‌آمیز قلمداد خواهند کرد.

* استفاده از مطلب با ذکر نام منبع و مولف مجاز است